Verplichte AOV: vanaf wanneer en voor wie geldt hij?

Er wordt al jaren over gepraat: een verplichte AOV voor ondernemers. Sinds maart 2026 ligt er een wetsvoorstel bij de Tweede Kamer: daarin staat dat iedere ondernemer in de inkomstenbelasting straks verplicht verzekerd moet zijn tegen langdurige arbeidsongeschiktheid.
Wat houdt die verplichte AOV precies in? Voor wie geldt hij? En moet je nu al iets regelen? We leggen het je uit.
Is een AOV verplicht in 2026?
Kort antwoord: nee, het hebben van een AOV is niet verplicht in 2026. Of je straks wel verplicht verzekerd bent, hangt af van hoe je werkt.
- Je bent werknemer. Dan heb je geen AOV nodig. Word je ziek, dan betaalt je werkgever je loon 2 jaar door. Daarna kun je recht hebben op een WIA-uitkering. Het wetsvoorstel verandert daar niets aan.
- Je bent dga van een bv. Je hebt geen verplichting en je valt ook buiten het wetsvoorstel. Wil je je inkomen beschermen, dan regel je dat zelf.
- Je bent ondernemer in de inkomstenbelasting (eenmanszaak, vof, maatschap). Ook voor jou is een AOV nu niet verplicht. Maar juist op jou richt het wetsvoorstel zich, met of zonder personeel. Werk je alleen? Dan zie je in ons artikel over de verplichte AOV voor zzp’ers wat er precies voor jou verandert.
💡 Niet verplicht betekent niet dat een AOV onbelangrijk is. Zonder werkgever en zonder WIA valt je inkomen meteen weg als je langdurig ziek wordt. Je vaste lasten, zoals je huur, lopen gewoon door.
BAZ verplichte AOV: wat staat er in het wetsvoorstel?
De officiële naam is de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen, kortweg BAZ. Het is een publieke verzekering, uitgevoerd door UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen). De premie wordt geïnd door de Belastingdienst, met een aparte aanslag.
Dit zijn de hoofdpunten:
- Voor wie? Iedereen met winst uit onderneming in de inkomstenbelasting, met of zonder personeel, tot de AOW-leeftijd. Dga’s, resultaatgenieters en meewerkende partners vallen er niet onder.
- Wachttijd: 2 jaar. De eerste 2 jaar dat je ziek bent, krijg je dus niets.
- Uitkering: 70% van je winst, met als maximum het wettelijk minimumloon. De uitkering loopt tot je AOW-leeftijd.
- Wanneer krijg je een uitkering? Alleen als je met geen enkel soort werk meer het minimumloon kunt verdienen. Het gaat dus niet alleen om je eigen beroep.
- Premie: volgens de raming ongeveer 5,4% van je winst, met een maximum van zo’n €171 per maand.
💡 Neem een concreet voorbeeld. Je maakt €25.000 winst per jaar. Dan betaal je volgens de raming ongeveer €1.350 premie per jaar, zo’n €113 per maand. Word je langdurig arbeidsongeschikt, dan krijg je na 2 jaar wachten ongeveer €1.458 per maand.
Een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering van de overheid is dus een vangnet. Geen volledige vervanging van je inkomen.
{{CardAOVNL="/components-blog/cards"}}
AOV, verplicht: vanaf wanneer? De tijdslijn
Wanneer gaat verplichte AOV in? Op zijn vroegst op 1 januari 2030. Het wetsvoorstel verplichte AOV zelf noemt geen ingangsdatum.
Maar ook over deze datum is nog weinig te zeggen. Het wetsvoorstel heeft namelijk al een lange weg afgelegd:
- Juni 2024: het conceptwetsvoorstel gaat in internetconsultatie.
- September 2025: de ministerraad stemt in. Het voorstel gaat naar de Raad van State.
- December 2025: de Raad van State wijst op problemen bij de uitvoering door UWV en de Belastingdienst. Een start vóór 1 januari 2030 is volgens de Raad niet haalbaar.
- Maart 2026: het kabinet stuurt het wetsvoorstel naar de Tweede Kamer.
- Mei 2026: de Tweede Kamer stuurt haar schriftelijke vragen naar de minister.
- Nu: is het wachten. Het debat kan pas beginnen als er is geantwoord. Daarna moet ook de Eerste Kamer nog instemmen.
Is de verplichte AOV uitgesteld?
Ja, al meerdere keren. De belangrijkste reden is de uitvoering: UWV en de Belastingdienst moeten hun systemen eerst klaar hebben. Lukt dat niet op tijd, dan kan de start nog verder opschuiven. Er is bovendien kritiek op het voorstel, dus ook de inhoud kan nog veranderen.
Kun je een eigen AOV houden in plaats van de BAZ?
Ja. Het wetsvoorstel bevat een opt-out. Heb je een particuliere AOV, dan hoef je niet mee te doen aan de publieke verzekering. Je AOV moet dan wel minstens dezelfde dekkingen hebben als de BAZ:
- een wachttijd van maximaal 2 jaar;
- een uitkering die doorloopt tot je AOW-leeftijd;
- geen medische uitsluitingen;
- een arbeidsongeschiktheidscriterium dat minstens zo gunstig is;
- een premie die niet lager is dan die van de publieke verzekering.
Je verzekeraar vraagt de vrijstelling voor je aan bij UWV. Voor polissen die je afsluit vóór een nog onbekende peildatum gelden soepelere eisen.
💡 Zit je in een broodfonds? Dat geeft geen vrijstelling. Een broodfonds kan wel helpen om de wachttijd van 2 jaar te overbruggen.
Moet je nu al iets regelen voor de verplichte AOV? Nee, verplicht is er nog niets.
Overweeg je een AOV? Kijk dan nu al of de wachttijd niet langer is dan 2 jaar en of je uitkering doorloopt tot je AOW-leeftijd. Zo is de kans groot dat je polis straks aan de eisen voldoet.
⚠️ Zolang de wet niet is aangenomen, kunnen deze eisen nog veranderen.
Waarom een AOV nu al handig is
De verplichte AOV wordt een basisvangnet. Met twee grote gaten: 2 jaar zonder uitkering, en daarna hooguit het minimumloon. Zijn je vaste lasten hoger, dan is dat vaak niet genoeg om van te leven.
Stel: je verdient €4.000 per maand en raakt na een fietsongeluk 10 maanden niet aan het werk. De BAZ keert in die periode niets uit. Zonder eigen AOV mis je €40.000 aan inkomen.
Met een particuliere AOV kies je zelf hoe je verzekerd bent. Je bepaalt je verzekerd bedrag, hoe lang je zelf overbrugt en hoe lang je uitkering loopt. En je hoeft niet te wachten tot 2030.
👋 Bij Orus vraag je je AOV in een paar minuten online aan. Je kiest zelf je verzekerd bedrag (tot 80% van je jaarinkomen), je eigen risicoperiode (van 1 maand tot 2 jaar) en je uitkeringsduur.
Dit artikel is gebaseerd op het huidige wetsvoorstel. Via amendementen kan de inhoud nog veranderen voordat de wet wordt aangenomen.
{{CardAOVNL="/components-blog/cards"}}












